Soru: Bilindiği gibi dört ana kan grubu var. Bunların kendi aralarında da pozitif ve negatifliğini düşünürsek 16 gruba çıkıyor. Âdem ile Havva'nın kan grupları neydi? Nasıl ortaya çıktı bu kadar kan grubu? Bilim, kan uyuşmazlığında insanların yaşayamayacağını ortaya koymuştur. Bu durumu, İslam'ın koyduğu bilimsel bir cevapla açıklar mısınız? (Metin Uzunak)

Cevap: Kur'ân'da bütün insanların Adem ile Havva'dan yaratıldığı şeklinde bir söylem yoktur. Dünyanın değişik bölge ve kıtalarında insanların yaratılış aşamalarına gelindiğinde Allah, lütfü, kudreti ve hikmetiyle her bölgede çeşitli insanlar yaratmış olabilir. Nasıl yaratılış aşamalarında dünyanın değişik bölgelerinde çeşitli koyunlar (kara koyun, mor koyun, alacalı koyun gibi...) yaratılmışsa kan grupları, deri renkleri farklı olan insanlar yaratmış ama bunların hepsine en mükemmel düşünce yapısını, akıl ve mantığı lütfetmiştir.

Böyle olunca kan gruplarının çeşitli olmasının izahı kolaylaşır. Aksi takdirde aynı ana babadan yaratılan insanların kan gruplarının, deri renklerinin farklılığı izah edilemez. Aslında insanların bir tek nefisten yaratıldığını bildiren Nisa 1'inci ayetteki nefis kelimesi, canlı anlamına gelir. Nefes de canlılık belirtisi olan soluk alıp vermeye denilir. Fizik bedendeki ruha, nefs denilmiştir. Can taşıyan her varlık nefistir. Bizim kanaatimize göre ayetteki nefis, Hz. Adem'i değil, insanın aslı olan ilk canlıyı kastetmektedir. Yüce Allah buyuruyor ki:

"Sizi bir tek canlıdan yaratan ve ondan eşini var eden, ikisinden de birçok erkek ve kadın yaratan Rabbinizden korkun."

Birçok ayette, insan yaratılışının bazı aşamalardan, evrim safhalarından geçirildiği belirtilmiştir. Nuh Suresi'nin 12-13'üncü ayetlerinde, "Size ne oluyor ki, Allah için saygı (göstermek) istemiyorsunuz? Oysa O, sizi çeşitli aşamalar halinde yarattı" buyurulmaktadır. Demek ki insan, hemen birdenbire ortaya çıkmış bir varlık değil, uzun bir tekâmül sonucu süzüle, süzüle yaratılmış en mütekâmil varlıktır. İşte ayet-i kerimede, kâinatın özü olan bu varlığın yaratılışının ilk aşamalarından birine, ilk üreme safhasına işaret buyurulmaktadır.

Canlılar, üreme yoluyla çoğalır. Biyolojiye göre üreme, eşeysiz ve eşeyli olmak üzere ikiye ayrılır. İlkel üreme tarzı olan eşeysiz (yani cinsiyete dayanmayan) üremede yavru, iki canlının birleşmesinden değil, bir tek canlının, kendi kendine bölünmesinden veya tomurcuklanmasından meydana gelir. Birçok su yosunlan, bakteriler, kamçılı tek hücreli hayvanlar, bölünerek ürerler. Biraz daha ileri aşamada tomurcuklanmayla üreyen canlılar vardır. Bunda bazen yavru, anneden ayrılmaz, onunla birlikte koloni teşkil eder, bazen de anneden ayrılıp kendi kendine yaşar. (Devam edecek)