Soru: Kur'an'da, "Günahkâr kişiler, günahlannı çektikten sonra cennete dönecekler" şeklinde bir ibarenin olmadığı, cehennemin bu insanlar için ebedi olduğu doğru mu? (Abdullah Sezai Doğan)

Cevap: Her insan, dünyada yaptıklarının karşılığını görür. İyilik yapan cennetle ödüllendirilir. Kötülük yapan ise hak ettiği ceza ne ise onu çektikten sonra eninde sonunda cennete gider. Ebedi cehennem yoktur. Çünkü Yüce Allah, birçok ayette kötülük cezasının ancak dengi bir kötülük olduğunu, suça dengi bir ceza vermek gerektiğini ama affetmenin daha hayırlı olduğunu vurgulamaktadır. 60-70 yıllık ömür tamamen suçla geçmiş olsa dahi buna sonsuzca ceza vermek Allah'ın şanına, merhametine yakışmaz.

O zaman Allah'ın merhameti nerede kalır? Bir anne babayı düşünün. İsyan eden bir çocuklarını cezalandırsalar bile acaba onu sürekli ceza altında tutmaktan, inletmekten, azap içinde kıvrandırmaktan hoşlanırlar mı? Böyle bir insan düşünülemez. Oysa Allah'ın kullarına acıması, merhameti, bir insanın acımasıyla ölçülemeyecek kadar engindir, sonsuzdur. O sonsuz merhamet sahibi, isyan etmiş bir kulunu sonsuzca azapta tutar mı?

Kur'ân'da böyle bir söylem yoktur. Sonsuz azap düşüncesi, Kur'ân'ın, ahiret azabının dayanılmazlığını, insana sonsuz gibi geleceğini anlatan ayetlerinin yanlış yorumlanmasından kaynaklanmıştır.

Esasen ahiret azabı, Allah'ın kuldan öç alması için değil, kulu günah kirlerinden temizlemek içindir. Dünyada arınmayan, günahlara bulanan ruh, günah kirlerinden temizlenmek için cehennem aşamalarından geçirilir. Bir bakıma cehennem de Allah'ın, kulunun ruhunu arıtma yöntemidir. Kul ya bu dünyada, iyilikle, güzel ahlâk ve ibadetle olgunlaşıp cennete gider yahut ömrünü hata ve isyanla geçirmişse ahirette, birtakım azaplardan geçirilerek günahlarından arındırılıp cennete götürülür.

Bir gün Allah'ın Elçisi, getirilen tutsaklar arasında, kaybettiği bebeğini arayan, bulduktan sonra büyük bir sevgiyle bağrına basıp onu emziren bir kadın görmüş, ashabına, "Bu kadın, kendi isteğiyle bu çocuğunu götürüp ateşe atar mı?" diye sormuş. "Atmaz ey Allah'ın Elçisi" demişler. Peygamberimiz de, "Allah'ın kullarına acıması, bu kadının çocuğuna acımasından çok daha fazladır. Allah da isteyerek kullarını ateşe atmaz" buyurmuş.

Evet, Allah kullarını ateşe atmaz. Herkes günah derecesine göre azap içinde kalır. Kimliği ne olursa, hangi dinin mensubu olursa olsun. Kur'ân'ın ifadesine göre Allah, şirk yapanı yani Allah'a ortak koşanı, tevbesiz bağışlamaz. Bunun dışındaki günahları dilerse tevbesiz de de bağışlar. İster bağışlansın, ister cezaya atılsın, eninde sonunda her kul, temizlenip cennete gider. Allah'ın af ve merhameti bunu gerektirir. Ayrıntı için "Kur'ân Ansiklopedisi"ndeki azap maddesine bakınız.