AImanya "Kurtlar Vadisi Irak" filmini 18 yaşından küçüklerin izlemesini yasaklamış. Ve bu bizde "porno filmlere uygulanan yasak" olarak değerlendiriliyor. Oysa durum pek öyle değil...

Önce şunu söyleyeyim; Amerika Türkleri aşağılayan, tarihini saptıran, "Türk"le "teröristi" özdeşleştiren filmlere, tiyatro oyunlarına veya film içinde bu tür sözlere, sahnelere izin veriyor. Böyle bir sanat özgürlüğü varsa aynı özgürlüğün diğer ülkeler için de geçerli olduğunu kabul etmesi lâzım. Yani eğer olay filmde ABD'nin düştüğü durumdan veya din ayrımcılığı yapılmasından kaynaklanıyorsa biz de fazla umursamayabiliriz.

Ama karar "şiddete teşvik," "öldürmeyi makul şartlar altında doğal gösterme" gibi nedenlerle alınmışsa bu anlaşılabilir. Avrupa ülkeleri veya Amerika bazı filmleri diğer ülkeler için yapıyor ve zaman zaman, gençler için sakıncalı gördüğü durumlarda kendi filmlerini kendi ülkesinde bile yasaklayabiliyor.

Üniversite öğrencisi okurlarımdan gelen çok sayıda mektup "Kurtlar Vadisi Irak" filminde din fanatizminin, Amerikan düşmanlığının ve şiddet özentisinin fazlasıyla körüklendiğini, bunun özellikle 16-19 yaş arası gençleri çok olumsuz etkilediğini anlatıyor. 20 yaş üstü gençler, yaşça daha küçük olan arkadaş veya kardeşlerinde filmden sonra gözlemledikleri değişikliğin çok büyük olduğunu, bu tür dizi ve filmlerin sıkça gösterilmesi ile Trabzon'da veya diğer illerde oluşan genç çeteler arasındaki bağlantının da yadsınamaz olduğunu söylüyorlar. Ben direkt olarak toplumdan gelen tepkilere çok önem veririm. Genç okurlarımın tepkilerinin duyulması belki olaylara farklı bir açıdan bakmamızı sağlar, onun için sizlerle paylaşmak istedim.

Sokakta türban yasağı
Danıştay'ın "öğretmenin okula gelirken türban takmasını da yasaklayan" kararını laiklik kapsamındaki alanların dışına taşmak, insanların özel alanına girmek olarak gördüğümü dün yazmıştım. Bu yasağın abartılmaması gerekiyor.

Türban konusu çözülmeli, çözülmemesi "laik ve Müslüman çoğunluklu" ilk ve tek ülke olan Türkiye'nin bu ayrıcalıklı konumuna zarar veriyor. Aynı zaran toplum huzuruna da vermeye devam ediyor.

Çözülmeli ama önce kafalarda, kamusal alan; okul/devlet dairesi meselesinden de önce kafalarda çözülmeli.

Laikliğin anlamı da tam olarak bilinmediği, en aydın sayılacak yazarlar bile yanlış yorumladıkları (bazıları laikliğin tümüyle kalkmasını savunur gibi yazıyor veya "laiklik nedenine" hiç değinmiyorlar) için konu tam bir kavram kargaşası içinde.

Bunları anlatmaya çalıştığınızda, karşınıza çıkan insanlar "Laiklik bir özgürlük şemsiyesi olmalıdır, tanımını değiştirmek lâzım" veya "Türban laiklik yobazları yüzünden yasaklanıyor" dedikleri, laikliği sadece "türbana karşı bir önlem" gibi gösterdikleri veya iyice ileri giderek ve "başörtüsü düşmanlığı, Müslüman halka haksızlık" gibi göstererek halkı kışkırttıkları zaman tartışma kilitleniyor. Çünkü bunların hepsi doğrulan saptırmaktır, yanıltmak, gerçekleri lâf kalabalığında boğmaktır. Toplumu birbirine düşürme cabasıdır.

Ben, her ne kadar, düşünen her insan gibi tartışmanın okulla, üniversiteyle bitmeyeceğini, üniversiteden sonra sıranın "devlet dairelerinde türban" a geleceğini bilsem de kamusal alanda "hizmet alanlar" sınıfında olanlara izin verecek bir laiklik anlayışına sıcak bakanlardanım.

Bunun toplumu bölen, huzursuzluk yaratan ayrıca din, inanç üzerinden siyaset yaparak insanların duygularını siyasete alet eden partilere rant sağlayan bir nedeni ortadan kaldıracağını düşünüyorum.

Aynı zamanda kadınların diğer haklan ve hatta "öldürülmelerinin önlenmesi hakkı" kadar ciddi insan haklarında ağzını açmayanların, kalem oynatmayanların (bazı kadın yazarlarımız başta) sıra türbana gelince "kadın hakkı", "insan hakkı" diye haykı-rarak ortaya çıkmalarını, bu iki yüzlülüğü de önleyeceğini düşünüyorum. Şu anda mevcut durumda ise laikliğin tanımının, "kamusal alanda neden bütün dinsel simgeleri yasakladığının" topluma doğru anlatılması çok önemli. Birilerinin tekrarlayıp durduğu gibi "Müslüman toplumda Müslümanlığın gereği olan türban" ı yasaklayan bir kural değil bu... Yarın devam edeceğiz.