AKP iktidarı yeni yılın ilk tartışma konusu olarak "başkanlık sistemi"ni ortaya attı. Şu anda bir "ön" tartışma yapılıyor ve kamuoyunun tepkisi bekleniyor.

Tartışmalarda AKP sözcüleri daha çok Amerikan tarzı başkanlık sisteminden söz ediyor. Fakat Fransız tarzı yarı-başkanlık sistemini gündeme getiren tartışmacılar da var.

* Türkiye'de serbest seçimler yapıldığından bu yana; yarım yüzyıldan fazladır, seçim kazanan her parti bir sonraki seçimi garantilemek için seçim sistemiyle oynamıştır.

* Özal'dan bu yana ise ara ara başkanlık sistemi tartışması gündeme gelmiştir. Özal bu işin üzerine gitmeye zaman bulamamış, Demirel ise dayanacağı bir siyasi destekten yoksun olduğu için tartışmayı geliştirememiştir.

* Bugün bu konunun gündeme gelmesinin nedeni, birçok bakımdan rahatlamış olan AKP'nin gelecek 10-15 yılın siyasi dizaynına girişme aşamasına gelmiş olmasıdır.

Sıfırdan başlamak...
Bugünkü sistemde Cumhurbaşkanı sadece "temsil" görevi yapmıyor, bazı yetkileri sayesinde siyasi iktidarı denetleme imkânına da sahip. Siyasi bakımdan güçlü olan Özal bir süre bütün ülkeyi Çankaya'dan yönetmiş, daha sonra o da partisinin iplerini elinden
kaçırmıştı.

* Geçmiş örnekler, ne kadar güçlü olursa olsun "yukarı" çıkan parti liderinin er ya da geç kişisel siyasi desteğinin zayıfladığını gösteriyor...

* Hem Çankaya'da oturmak hem de ülkeyi yönetmek isteyecek bir siyasi için çözüm tektir: Başkanlık sistemi.

* Bu, şu andaki siyasi yapının tümüyle değişmesi ve yeniden, hatta sıfırdan başlangıç yapılması anlamına gelir. Bu da gerçekten fazlasıyla güç bir iş.

* Eğer Tayyip Erdoğan önümüzdeki dönemde başkanlık yetkileriyle birlikte Çankaya'ya çıkmayı hesaplıyorsa, bu hazırlıkların yaratacağı gerilimleri iyi hesaplamalıdır.

AKP kurmayları da şu anda işler birçok bakımdan iyi giderken böyle bir rejim zorlamasının yaratacağı sorunları şimdiden görmek, tartmak durumundadır.

* Tayyip Erdoğan henüz iki yıldır Başbakan. Bu kadar kısa sürede "daha yukarıda" ve "daha güçlü" olmaya dönük planlara girişmesi onu yanlış hesaplara sürükleyebilir.

Türkiye'de iki yıl hem çok kısa hem de çok uzun bir süredir. Geçen iki yıl kısadır. Önümüzdeki iki yıl ise çok uzundur ve bu nedenle siyasi dengeler de çok hızlı değişebilir.