Milli Eğitim Bakanlığı öğrencilere bedava kitap dağıttı, elbette bu kitapları alan çocuklar da memnundur, ana babaları da memnundur. Böyle bir uygulamanın, "belli bir süre için" yapılmasının bir mantığı olabilir, bu savunulabilir bir uygulamadır. Tabii geçici olmak koşuluyla. Ders kitaplarına ödenecek para, okula giden öğrenci için yapılması zorunlu masraflar içinde en büyük tutarı oluşturmamaktadır. Yine de böyle bir destek, özellikle çocuklarını çeşitli nedenlerle okula göndermekten kaçınan kimi veliler için belli bir teşvik unsuru olabilir.

* Şimdi de, bedava kömür dağıtımı için karar alındığı açıklandı. Tabii ki, her kış ısınmak için harcadıkları paralar yüzünden belleri bükülen binlerce aile bulunmaktadır. Kömür parasını zorlukla bulan, yoksulluk sınırının altında yasayan on binlerce vatandaşımız vardır. Bu karar da insani açıdan bakıldığı zaman olumlu görülebilir.

* Ancak bu tür bedava mal dağıtımlarının her zaman gerçek hedefine ulaşıp ulaşmadığı belli olmadığı gibi, işin içine sık sık "çapanoğlu" karıştığı da bilinmektedir. Birileri çıkar, kömürü dağıtılmış gibi gösterir, sonra bunu satarlar. Ya da dağıtımda yetkili kişi ya da kişiler bu imkânı tümüyle kendi etkinlik alanlarına göre, örneğin parti propagandası aracı olarak kullanırlar. Bu konuda sayısız örnek vardır. Merak eden yine herhangi bir arşivde son yirmi yıllık gazetelere baktığı zaman yüzlerce örnek bulur.

"Makul" noktada durulmazsa...
Bunların ötesinde, asıl tartışılması gereken bu "bedava dağıtım" sisteminin nerelere kadar uzanacağıdır. Bu bedava dağıtım hükümet partisinin ya da o kişilerin kendi ceplerinden, kaynaklarından çıkarıp verdikleriyle yapılmıyor. Bunlar devletin parası ve kaynaklarıyla yapılan "hayır" işleridir. Bu tür "popülist" girişimler bir kere başladı mı, devlet kaynaklarını dağıtanlar bunun "tadını" bir kere aldı mı, bu işlerin sonu da gelmez. Birileri oturur kalkar, sürekli olarak "bedava ne dağıtabiliriz" diye düşünür. Her iktidar için bu tür işlerin bir tek amacı vardır: Halkın sempatisini toplamak ve tabii ki bu sempatinin oya dönüşmesini sağlamak.

* Yıllardır taban fiyat sistemi bu şekilde kullanılmış, devletin kaynaklarıyla "değer üstü" alımlar yapılmıştır. Sonuçta devlet iflas etmiştir. Elbette bedava ders kitabı dağıtmakla, bedava kömür dağıtmakla devlet batmaz. Ama suyun başında oturanlar bu işleri yönetimin asıl mantığı haline getirirlerse, batar. Şu anda yaşadığımız sıkıntıların ana kaynağı da bu "popülist" politikalardır. Bu hükümet neyi devraldığının bilincindeyse bu işleri de "makul" bir noktada kesmek zorundadır.