En eski kavgalarımızdan biri yine erkenden başladı: 1 Mayıs kutlaması nerede yapılacak?

Aslında 19’uncu yüzyılın sonunda 1 Mayıs, işçi bayramı olarak kabulünün yaygınlaşmasıyla birlikte Osmanlı’nın “işçisi” olan şehirlerinde kutlanırdı, bir sorun da olmazdı.

1923’te kutlamalara yasak geldi, ama bir “denge” sağlama düşüncesiyle 1935 yılında 1 Mayıs, “Bahar Bayramı” ilan edildi ve tatil günlerinin arasına alındı.

Sonraki 1 Mayıslar traji-komik olaylarla doludur, en saçma olanı da her 1 Mayıs öncesinde solcu bilinen bir avuç aydının toplanıp 2 Mayıs günü salınmasıdır.

***

1 Mayıs, işçi bayramı olarak “kitlesel” bir şekilde ilk kez 1975’te İstanbul’da kutlandı. Hemen ardından 1977 katliamına gelindi.

1 Mayıs 1977’de yüz binlerce kişi bir bayram havasında Taksim’e doğru ilerlerlerken meydandaki kalabalığın üzerine ilk ateş açanların kimler olduğu sorusu hâlâ aydınlanmış değildir. Kimi eski yetkililer 1 Mayıs 1977 için de “özel harp operasyonu” demişlerdir; operasyonun hangi ellerce yapıldığı ise hâlâ belli değildir.

Sonra 1980 askeri yönetimi 1 Mayıs’ın bahar bayramlığını da kaldırdı, böylece sorunu hallettiğini sandı.

Ama 1 Mayıs’ın tekrar kitlesel olarak kutlanmaya başlamasıyla da “Taksim” tartışması başladı ve hâlâ bitmiş değil. Her yıl sendikalar kutlama için Taksim’i istiyor, yetkililer reddediyor. Geçen yıl da DİSK izinsiz olarak Taksim’e doğru yürüyünce güvenlik güçlerinin orantısız güç kullanmasıyla yine dünya âleme rezil olmuştuk.

***

Kimileri sendikaların Taksim ısrarını gereksiz bulabilirler, ama Taksim Meydanı’nda yakın tarihimizin en büyük travmalarından biri yaşanmıştır. Sendikaların Taksim’de özgürce yapacakları bir kutlamadan çekinmenin gerekçelerini açıklamak zordur. Eğer yetkililer bazı grupların provokasyonundan korkuyorsa, bunlara karşı tedbirler, kutlamanın düzenleyicileriyle birlikte alınabilir. Çünkü bu mantıktan gidilirse her kalabalık toplantıda, mitingde birileri provokasyon yapabilir, o zaman bütün toplantıları yasaklamak gerekir.

***

1 Mayıs Taksim’de kutlandığı zaman bir yüzleşmeyi de gerçekleştirmiş olacağız ki bu önemlidir.

22 yıl önce Taksim’i kana bulayanlar tarihin kendilerini gömdüğünü göreceklerdir. 1 Mayıs Taksim’de kutlanmalıdır ve artık bu kavga da sona ermelidir.

Dünyada 166 ülkede 1 Mayıs resmen işçi bayramı olarak kutlanıyor, Türkiye de bu travmasından kurtulmuş olarak onların yanında 167’nci ülke olmalıdır.

167 sayısının da herhalde pek övünülecek bir yanı yok ama olsun, belki bu yıl Taksim’de kutlayarak bir korkumuzdan daha kurtulmuş oluruz.