Yirminci yüzyılın en uzun savaşlarından birinde, barış yolunda en büyük adımlar atıldı. Mısır'ın turistik merkezlerinden birinde biraraya gelen Filistin ve İsrail heyetlerinin ilk görüşmesinden "ateşkes" çıktı.

İsrail'in işgal ettiği Filistin topraklarından çekilme kararı da Mısır ve Ürdün'ün İsrail'de büyükelçilik açma kararıyla birleşince barış yolunun ilk aşaması başarılı bir biçimde aşılmış oldu.

Filistin'de savaş yaklaşık yarım yüzyıldır sürüyor. Savaşa dedeler başlamıştı, şu anda torunlar ölmeye devam ediyor.

* Tarihe malolmuş olaylarda "kim haklı" sorusunu sormanın fazla bir önemi yok. Önemli olan bundan sonrasını kurtarmak, bundan sonraki kuşağın barış içinde yaşamasını sağlamak.

Üç kuşak boyunca savaş, çok yorucudur, yıpratıcıdır. Ortadoğu'da üç kuşaktır savaşan halklar sadece Filistinliler ve İsrailler değil. Diğer Arap halkları için de, Kürt halkı için de son üç kuşağın hayatını kaplayan asıl olay hep savaş oldu.

Bu ortamın dışında kalmayı başarmış olan tek ülke Türkiye'dir, tek halk Türk halkıdır.

* Türkiye'deki büyük tahribat ise "Soğuk Savaş" dolayısıyla yaşandı.

Ortadoğu'da ve diğer Müslüman ülkelerde terörün ve son olarak İslamcı terörün en büyük kaynağı Filistin meselesi oldu. Filistin meselesinde barış yolunda sağlanacak her ilerleme İslamcı terörün asıl kaynağının biraz daha kurumasını sağlayacaktır.

Masada çözülmeli
Bugüne kadarki Amerikan ve İsrail politikalarının bu gerçeğin bilincinde oluşturulduğunu söylemek zor.

Irak savaşının yarattığı yeni kaos, bölgede Filistin meselesini de aşacak gelişme gösteriyor.

* "Barış içinde birarada yaşamak" içi boş bir kavram değildir. Irak'ta farklı gruplar "zor" yoluyla barış içinde yaşamışlardır, ama artık koşullar değişti ve Irak bölünmenin eşiğine geldi.

* Irak bölünecek. Ya savaşarak, çok kan dökülerek, düşmanlıklar yükselerek bölünecek... Ya da "kansız" bölünecek.

Filistin ile İsrail masaya oturduysa, Irak'ta da Şiiler, Sünni Araplar ve Kürtlerin de sorunları masada çözmeleri imkânsız olmamalı.

Filistin'de silahlar bırakılırken Irak'ta savaş baltalarının her gün biraz daha fazla bilenmesi Ortadoğu yangınının daha büyük bir alanda yaşaması demektir.

Yangın devam ederken insanların mantığına seslenmek zordur. Ama yangının sönebileceğini, sönmeye yüz tuttuğunu gören insanların davranışları da tepkileri de değişir.

* Filistin ile İsrail'in attıkları bu tarihi adım, bölgenin tümü açısından da yeni bir dönemin başlangıcı olabilir.