Referanduma beş gün kala, dört olasılık da, kuşkusuz farklı oranlarda gündemde. “Az farkla evet”, “az farkla hayır”, “farklı evet” ve “farklı hayır”. Bunların biri çok düşük bir olasılık, ama “hayırcı” kanadın bazı sözcüleri “Yüzde 60’ın üzerinde hayır bekliyoruz” dediklerine göre bu olasılığı da dikkate almak gerekiyor.
Farklı-az farklı kavramları da tartışılır. Ancak bu tür sert bir çatışma ardından yapılan bir oylamada yüzde 54 ve üstünün “farklı”, yüzde 54 ve altının “az farklı” olduğunu varsayabiliriz.

Yüzde 54’lük bir oran, toplamda 8 puanlık bir fark anlamına gelir ve “net bir skor”u gösterir.

***

Birinci olasılıkta, “az farkla evet” çıkması durumunda pazar akşamı, saat 21.00’den itibaren muhalefet sözcüleri “hile yapıldı” diye bağırmaya başlayacaklardır. Çok inandırıcı olmaları gerekmiyor, çünkü kendisinde kusur aramak yerine hakemi suçlayarak kendini kurtarma ruhu siyaset dünyamızın egemen unsurlarından biri olmaya devam ediyor. Onlar bağırdıkça oluşan gerilim aşağıya doğru yayılacak, “bu sonucu kabul etmiyoruz” diye ortaya çıkanlar bile olacaktır.

Buna karşılık hükümet cephesi ve Başbakan inanarak veya inanmayarak “bu iş bitmiştir, artık seçim sonrası yeni anayasaya bakalım” diyeceklerdir.

Muhalefet de kendini galip ilan edecek, iktidar da sonuca göre kazandık diyecek, ama her iki taraf da boykotçuları için için suçlayacaktır.

Boykotçu BDP ve PKK için, kendi bölgelerindeki katılım ve evet oranları “egemenlik” alanlarındaki durumları açısından belirleyici olacaktır. Aslında genel sonuç ne olursa olsun BDP ve PKK, Kürtler üzerindeki otoritelerinin devam edip etmediğini, ne ölçüde kırıldığını göreceklerdir. Sadece onlar değil, herkes görecek, bu da 20 Eylül sonrası için hareket alanlarını ya geliştirecek ya da daraltacaktır.

***

“Az farkla evet” durumunda, muhalefet hemen seçim kampanyasına girecek ve gerginlik üzerine kurduğu referandum kampanyasının bir ölçüde başarılı olduğunu düşünerek önümüzdeki on ayda bütün ülkeyi, her imkânı kullanarak en gergin ortamda tutmak için çalışacaktır.
Az farkla evet ihtimali, AKP’nin genel seçimde birinciliğini kaybetmesi beklentisini desteklemese bile, Erdoğan’ın yeni ve kapsamlı bir anayasa için harekete geçmesi, aynı zamanda da 20 Eylül sonrasında terörü bitirme siyasetlerinde yeni açılımlar yapması kolay olmayacaktır.


Yarın: Az farkla hayır