Başbakan Erdoğan yeni hükümeti oluştururken hiçbir risk almadı, ağır sorunlarla dolu yeni dönemde deneyimli bir kadroyla yola çıktı.

Başarılı bakanlar yerlerinde kaldı ya da başka alanlara kaydırıldı. Milli Eğitim Bakanı Çubukçu’nun görevine devam etmesi bekleniyordu, ama yerine yine deneyimli bir isim, Ömer Dinçer geldi.

Milli Savunma Bakanlığı‘na deneyimli bir isim bekleniyordu, çünkü bu dönemin en önemli icraatlarından birisi olarak, yeni anayasayla birlikte Genelkurmay’ın, 1960 öncesinde olduğu gibi bu bakanlığa bağlanması söz konusu. Yeni bakanın bu nedenle önemli diplomatik görevleri olacak, kuşkusuz herkes İsmet Yılmaz’ın bu sorumluluğun altından kalkmasını, başarılı olmasını bekleyecek.

***
Beşir Atalay’ın, bu kez Başbakan Yardımcısı olarak “açılım”ı yönetmesi sürecin daha sağlıklı yürümesi açısından önemlidir.

Ekonomide, sürekli şikâyet konusu olan “çok başlılık” devam edecektir. Şikâyeti giderme görevi de Başbakan Yardımcısı olarak Ali Babacan’a aittir. Babacan’ın bu görevi sürdürmesi ekonomi çevrelerinde zaten bekleniyor ve isteniyordu.

Yeni kurulan Avrupa Birliği Bakanlığı‘na, başmüzakerecilik görevini Devlet Bakanı olarak yürütmüş olan Egemen Bağış getirildi. Geçen dönem Türkiye’nin Avrupa Birliği ile ilişkileri açısından oldukça verimsiz, hatta başarısız geçti. Yeni düzende, kurulan bakanlığın daha etkili olması beklenecektir. Bunun için de, örneğin Dışişleri Bakanlığı’nın yürüttüğü birçok görevin AB Bakanlığı’na aktarılması ve Bakanlığın yetkilerinin kullanılabilmesi gerekiyor.

***
Yeni hükümetin çalışmasıyla ilgili önemli bir belirsizlik konusu ise, ilk kez uygulanacak olan bakan yardımcılıklarıdır. Bu görevlere “dışarıdan” atamalar yapılacaktır, seçilen siyaset dışı isimlerin tartışmaya yol açması da muhtemeldir.

Bakan yardımcılarıyla ilgili olarak ortaya çıkan “çekince”lerin en önemlisi, bakanlık müsteşarına bakanın mı “yardımcı”nın mı talimat vereceği sorusudur. Eğer bakan yardımcısı işlev olarak gerçekten bakanla müsteşar arasında yer alacaksa, talimatlar bakan tarafından yardımcısına verilecek, o da bunları müsteşara iletecek, yani müsteşarlar doğrudan bakan yardımcısıyla çalışacaktır.
Eğer müsteşar talimatları yine bakandan alacaksa, bakan yardımcılığı bir tür danışmanlığa dönüşür ki, o vakit de makamın bir işlevi kalmaz.

Bu sistemin işlemesi, aslında ağırlıklı olarak “kişi”lere bağlı olacaktır.