Bu seçimin özelliklerinden biri, adayların iyice geri plana itilmesi, bir anlamda “ezilmeleri” oldu. Ezenler de tabii ki genel başkanlar.

Tayyip Erdoğan’ın en ön planda görünme taktiği, kendi kişisel etkinliğini kullanma tercihi olarak görülebilir. Ama daha da ötesinde, Erdoğan “tek şef” olmayı ve bunu her durumda göstermeyi de benimsemiştir.

Erdoğan’ın “tek şefliği”ni AKP de benimsedi. Uzun süredir Erdoğan’ın ağzından çıkan, partinin siyaseti. Erdoğan tek şef ve tek sözcü. Bu durumda da konu ne olursa olsun, bakanların söyledikleri önemsizleşiyor, herkes Erdoğan’ın ağzından çıkacak lafı bekliyor.

Ekonomik krizle ilgili tedbirleri de Erdoğan açıklıyor, IMF ile görüşmeler konusunda kamuoyuna bilgiyi de o veriyor. AKP’li belediyelerin yaptıklarını da o anlatıyor.

Ekonomiyle ilgili bakanların konuşmaları giderek daha “yuvarlak” ve zayıf içerikli olmaya başladı. Durumları zor, çünkü söyleyeceklerinin tersi her an Başbakan tarafından söylenebilir. Dolayısıyla bakanlar da adaylar gibi “ezilmişler” arasına katıldı.

CHP’de de “tek şef” Baykal’dır. O da kampanyayı Erdoğan’la laf atışması üzerine kurduğu ve bundan memnun olduğu için CHP’nin adayları da AKP’ninkiler gibi ezilmiş durumdadır.

***

Kendisini “tek şef-tek sözcü-tek karar verici” olarak konumlamış olan Erdoğan’ın her zaman, her meseleyi kendi “kişisel meselesi” olarak görmesi kaçınılmazdır.

Geçen akşam bir TV kanalında soruları, “mülayim” soruları yanıtlarken sözü THY uçağının Amsterdam kazasına getirdi ve “gördünüz, bütün medya üzerimize geldi” dedi.

Halbuki tam tersine, bu kazayla ilgili haberleri, yorumları okuyan herkes medyanın THY’nin zarar görmemesi için son derece dikkatli olduğunu hatırlayacaktır.

Zaten bir cümle sonra Erdoğan’ın konuyla ilgili psikolojik durumu ortaya çıkıyor: “Tayyip havayolları diye yazdılar...”

Biz hatırlamıyoruz da olabilir, birisi THY’yi eleştirirken böyle yazmış olabilir. Ama Erdoğan medyanın ne kadar dikkatli olduğunu görmemekte, sadece bu cümleyi kaydetmekte ve bunun üzerine “gördünüz bütün medya üzerimize geldi” demektedir. Yani medyanın bu kazayla ilgili yayınını nesnel bir şekilde değerlendirme imkânına sahip değil, birinin “Tayyip havayolları” yazmış olması onun “bütün medyanın üzerine geldiğine” inanması için yeterli oluyor.

Çünkü o artık tek şef. Yerel seçimlerdeki adaylar da “onun” adayları, bakanlar kurulu üyeleri de “onun bakanları”dır. Adayların ezilmesinin de önemi yok, çünkü sahne de “onun” sahnesi. Ne gerekiyorsa o söyler. İstediğini azarlar. Tek şefler tartışmaz, fikir almaya ihtiyaç duymaz, talimat verir ve azarlar.

Bu yerel seçimler de “onun” seçimleri, adayların silinmesi, ezilmesi çok doğaldır, çünkü sahnede hep kendisi olacaktır.