Bazen can sıkıntısından bazen alışkanlıktan bazen de rahatlama hissi oluşturduğu düşüncesiyle parmak çıtlatma sık yapılan bir eylemdir. Peki, bu alışkanlık sanıldığı gibi zararlı mı? Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Prof. Dr. Yakup Yıldırım, merak edilen bu sorunun yanıtını verdi.

Parmak çıtlatma sırasında dar olan parmak eklemi içerisinde bulunan eklem sıvısındaki küçük miktarda hava kabarcıkları birleşir. Çıtlatma sırasında ekleme ani basınç uygulanmasıyla bu birleşmiş olan kabarcıklar kapalı bir alan olan parmak kapsülü içerisinde patlar ve çıtlatma sırasındaki tipik ses oluşur.

Hava kabarcıklarının tekrar oluşması için 10-15 dakikalık süre gerekeceği için, aynı parmağın aynı ekleminin üst üste kısa aralıklarla çıtlatılması mümkün olmaz.

Parmaklarınızı sürekli çıtlatırsanız.. Parmak çıtlatma sırasında bağlarda veya kıkırdakta ciddi bir zorlanma olmaz ve ses oluşumunda bir etkisi bulunmaz. Bu nedenle parmak çıtlatmanın eklem yapısı üzerine bilinen ciddi bir olumsuz etkisi yoktur.

Bu konuda yapılmış çalışmalar bulunur. Bunların büyük bölümünde parmak çıtlatmanın eklem üzerine bir etkisinin olmadığı gösterilmiştir.

Yaşlı nüfus üzerinde yapılan kapsamlı bir çalışmada, parmak çıtlatma alışkanlığı bulunan ve bulunmayanların parmak eklemleri incelendiğinde, kıkırdak aşınması (kireçlenme) açısından bir fark bulunmadığı görülmüştür. Fakat her ne kadar eklem aşınması açısından bir etken olmasa da parmak çıtlatma alışkanlığı bulunanlarda tutma gücünde az da olsa azalma olduğu bilinen bir gerçektir.

Parmak çıtlatma eklem yapısını bozmasa da eklem yapısı bozulmuş olan romatizmal hastalıklarda parmak ekleminden fazla ses geldiği doğrudur. Bunda parmak çıtlatmanın etkisi yoktur, sadece bozulmuş bir eklemden sürtünmeye bağlı fazla ses gelmektedir.

Sonuç olarak parmak çıtlatmanın parmak eklemleri üzerine aşınma açısından olumsuz bir etkisi bulunmamaktadır.

Fakat alışkanlık ve tik haline getirecek derecede bu işlemi yapmaktan da uzak durmak gerekir çünkü aşırı yapılması durumunda bağlarda gevşeme nedeniyle elin tutma gücünde azalma meydana gelebilir.

Fotoğraflar: Alamy