Kurtuluş Savaşı döneminde cephedeki askerlerin iç giyiminde kullanılan ve Kastamonu’daki tarihi tezgahlarla dokunan geleneksel göynek kumaşları, Kastamonu Olgunlaşma Enstitüsü'nde yeniden üretilmeye başlandı. Geçmişin izlerini bugüne taşıyan bu anlamlı çalışma, yerel dokuma kültürünü ve Milli Mücadele'nin kahramanlık hatıralarını gelecek nesillere aktarıyor.
Kurtuluş Savaşı'nda cephedeki askerlerin iç giyiminde kullanılan göynek kumaşları, Kastamonu Olgunlaşma Enstitüsünde yeniden üretiliyor.
Milli Mücadele dönemi ve sonrasında uzun yıllar askerlerin iç giyiminde kullanılan göynek kumaşlarının önemli bölümü, Kastamonu'daki dokuma tezgahlarında üretildi.
Bölgede kurulan tezgahlarda dokunan pamuklu kumaşlar işlenerek iç giyim haline getirildikten sonra orduya gönderildi.
Kastamonu Olgunlaşma Enstitüsünde kurulan tezgahlarda, o dönemde kullanılan göyneklik kumaşlar yeniden dokunmaya başlandı.
Enstitü Müdürü Ayten Canaslan, AA muhabirine, bölgeye ait kültürel değerlerin araştırılması, incelenmesi ve gelecek nesillere aktarılması amacıyla faaliyet yürüttüklerini söyledi.
Bu çalışmaların önemli alanlarından birinin el sanatları olduğunu belirten Canaslan, "Bu doğrultuda sahaya indiğimizde Kastamonu'nun dokuma kültürünün oldukça zengin olduğunu gördük. Yaptığımız bir araştırmada 1940'lı yıllarda yapılan bir sayımda kentte 16 binin üzerinde dokuma tezgahı olduğunu gördük." dedi.
Canaslan, Milli Mücadele dönemi ve sonrasında bu tezgahların önemli bir işlev üstlendiğini vurgulayarak, şöyle devam etti:
"Cephede olan askerimizin iç giyiminin bu dokuma tezgahları ile Kastamonu'da yapıldığı sonucuna ulaştık. Sandık araştırmalarında çıkan bazı göyneklerin cepheye gönderilen göyneklerden olduğunu gördük. Yaptığımız saha araştırmaları neticesinde özellikle askerin iç giyimi için göyneklik kumaş dokunduğunu tespit ettik. Tabii bunların dışında da keten, kenevir, ipek ve pamuktan dokunan kumaşlar üretildiği bilgisine ulaştık."
Bu kumaşları enstitü bünyesinde yeniden üretmeye başladıklarını dile getiren Canaslan, "Olgunlaşma Enstitüsünde hızlı bir şekilde biz bu dokuma türlerinin üretimine başladık. Bu ürettiğimiz dokumaları özellikle yeni yaptığımız tasarımlarda kullanıyoruz. Bunları geleceğe taşıma hedefiyle yolumuza devam ediyoruz. Askere gönderilen göyneklerin kumaşları şu anda enstitümüzde üretilmeye devam ediyor." diye konuştu.
Enstitüde görevli usta öğretici Nuray Güneş de sandıklardan çıkan yöresel kumaş örneklerini yeniden tezgahlarda dokuduklarını söyledi.
Kastamonu'da çok özel kumaş türleri bulunduğunu belirten Güneş, "Kurtuluş Savaşı'nda askerin iç giyimi için göyneklik kumaşlar dokunup cepheye gönderilmiş. Onları tekrar gün yüzüne çıkarmak için bu kumaşları dokuyoruz. Bu çok güzel bir his. Sandıktan çıkmış yöresel ürünleri görmek, tanımak, gün yüzüne çıkartmak, gelecek nesillere aktarmak bizim için çok heyecan verici ve güzel bir duygu." dedi.
Kumaşların pamuktan üretildiğine dikkati çeken Güneş, "Pamuktan yapılan bir dokuma olduğu için kışın sıcak, yazın teri emdiği için serin tutuyor. Bu yüzden tercih edilen bir kumaş olmuş ve cepheye gönderilmiş." şeklinde konuştu.
Usta öğretici Seher Yılmaz da Kastamonu'da geçmişte neredeyse her evde dokuma tezgahı bulunduğunu belirterek, "Bu evlerde dokunan kumaşlardan iç göynek yapılıp cepheye gönderilirmiş. Biz şimdi o kumaşları gururla yapıyoruz. Bir nevi geçmişten geleni gelecek nesillere aktarıyoruz." ifadelerini kullandı.