Yapay zekanın sırrı 'arı'da gizli

AA |  26 Mart 2015 Perşembe - 11:18 | Son Güncelleme : 26 03 2015 - 11:25


Fransız bilim kadını Aurore Avargues-Weber, arıların insan yüzünü  tanıdığını gösteren çalışmasıyla 2015 L'Oreal-UNESCO Uluslararası Burs Programı  kapsamında ödüle layık görüldü - Araştırma insan beyninin daha iyi  anlaşılmasına ve yapay zeka çalışmalarına ışık tutuyor.
 
ARILAR İNSANLAR GİBİ...
 
Toulouse  Üniversitesi'nden Dr. Avargues-Weber: "Toplu iğne başı kadar bir beyni bulunan  arılar, insanlar gibi uzamsal zekaya sahip. Ayrıca arılar, 1 saat gibi kısa  sürede 'daha büyük', 'üzerinde', 'altında' gibi nesneler arasındaki ilişkileri  anlayabiliyor hatta sayıları ayırt edebiliyor" 
 
Fransız bilim kadını Aurore  Avargues-Weber, "toplu iğne başı'" kadar beyni bulunan arıların insan yüzünü  tanıdığını ortaya çıkaran araştırmasıyla dünya genelinde bilimsel çalışmalar  yapan kadınları cesaretlendirmek amacıyla verilen 2015 L'Oreal-UNESCO  Uluslararası Burs Programı kapsamında ödüle layık görüldü. 
 
Fransa'nın Toulouse 3 Üniversitesi'nden Dr. Avargues-Weber (31), AA  muhabirine, arılarla ilgili çalışması, yeni projeleri ve aldığı ödül kapsamındaki  bursa ilişkin değerlendirmelerde bulundu. 
 
ÇİÇEKLERİN ŞEKLİNİ EZBERLİYOR
 
Arıların nektar bulduğu çiçeğin şeklini ezberlediğini ve bu doğrultuda  çevredeki benzer çiçeklere yöneldiğini belirten Avargues-Weber, ekibiyle bu  davranıştan yola çıkarak söz konusu hayvanların insan yüzlerini tanıdığını da  saptadıklarını söyledi.  
 
İNSAN YÜZÜNÜ TANIYORLAR
 
Avargues-Weber,  araştırma kapsamında önce gözler için iki nokta,  burun için dikey çizgi, ağza yönelik yatay bir çizginin bulunduğu yüz resimlerini kullandıklarını dile getirerek, bu üç organın doğru sıralandığı resme konan  arıları şekerli suyla ödüllendirdiklerini, ardından arıların, daha önce  karşılaşmadıkları yüze benzeyen resimleri de bulabildiğini vurguladı. 
 
Araştırmada, ''Toplu iğne başı kadar'' bir beyni bulunan arıların  insanlar gibi uzamsal zekaya sahip olduğunun görüldüğüne işaret eden  Avargues-Weber, ayrıca arıların 1 saat gibi kısa sürede "daha büyük", "üzerinde",  "altında" gibi nesneler arasındaki ilişkileri anlayabildiğine hatta sayıları  ayırt edebildiğine vurgu yaptı. 
 
 Araştırma yapay zeka çalışmalarına ışık tutuyor
 
Avargues-Weber, insanlarda ön beyin kabuğuyla bağlantılı bu becerinin  kazanılmasının primatlarda yıllar aldığına değinerek bir sonraki aşamada küçücük  beyne sahip arıların bunu kolayca başarmasının nedenlerini araştıracağını  vurguladı. 
Fransız araştırmacı, çalışmasının sonuçlarının arıların beyninden yola  çıkarak karmaşık insan beyninin ve zekasının daha iyi anlaşılmasını  sağlayabileceğini belirtti.  Dr. Avargues-Weber, sonuçların yapay zeka sistemlerindeki uygulamalara  da ışık tutabileceğine dikkati çekti. 
 
  
"Ödül beni şaşırttı"
 
L'Oreal-UNESCO Uluslararası Burs Programı kapsamında ödüle layık  görülmesine ilişkin ise Avargues-Weber, memnuniyet duyduğunu ve bunun projelerine  katkıda bulunacağını ifade etti. 
 
Böcekler ve zeka konusundaki bazı önyargıları kırabildiğini belirten  Avargues-Weber, ödüllerin genellikle dünyayı değiştirebilecek konulardaki  çalışmalara verildiğini hatırlatarak "İnsanlığa katkıda bulunan çalışmalara  verilmesi nedeniyle ödüle layık görülmem beni şaşırttı" dedi. Genç araştırmacı, bursun dünyanın önde gelen kurumlarından Fransa  Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi'ne (CNRS) girebilmesinin önünü açtığını ayrıca  arıların korunmasının önemini bir kez daha gözler önüne serdiğini vurguladı. 
 
Burs Programı kadın araştırmacıların gelişimini destekliyor. 1998'den  bu yana, her yıl bilimsel ilerlemeye bulundukları katkılardan dolayı farklı  kıtalardan 5 kadın araştırmacı ödüllendiriliyor. L'Oreal-UNESCO Uluslararası Burs  Programı kapsamında 2000'den bu yana yaşam bilimlerinde doktora veya doktora  sonrası aşamalarda görev alan ve umut vadeden kadınları teşvik etmek üzere de her  bir UNESCO bölgesinden 15 bursiyer seçiliyor. Burs alanlara, çalışmalarını  ülkeleri dışındaki prestijli kurumlarda sürdürmeleri fırsatı sunulurken bilimsel  araştırmaları da L'Oreal şirketi tarafından 2 yıl destekleniyor. 
 
Ödüle bu yıl Aurore Avargues-Weber'in yanı sıra Avrupa'dan Dr. Signe  Normand, Dr. Eva M. Pellicer, Afrika ve Arap ülkelerinden Dr. Nurten Abdültavab,  Dr. Sana Şerafeddin ve Dr. Adriana Marais, Asya-Pasifik'ten Dr. Kathryn Holt, Dr.  Çan Yoke-Fun, Dr. Tran Ha Lien Phuong, Latin Amerika'dan Dr. Carolina Andrade,  Dr. Ariela Vergara Jaque, Dr. Matilde Jimenez Coell, Kuzey Amerika'dan Dr.  Vanessa D'Costa, Dr.  Mary Stoddard ve Dr. Bhama Ramkhelawon layık görüldü. 
 
Geçen yıl aynı ödülü Türk araştırmacı Ahu Arslan Yıldız almıştı
 
  
Yrd. Doç. Dr. Ahu Arslan Yıldız da umut veren bilim kadınlarını teşvik  etmek amacıyla verilen ve dünyanın en önemli bilim burslarından biri olan  "L'Oreal-UNESCO Ödülleri" kapsamında geçen yıl burs almaya hak kazanmıştı.  Yıldız, evde kolayca kullanabilen ve kişinin hastalık riski taşıyıp  taşımadığını tespit edebilen basit bir sistem geliştirmişti. Yıldız, bu sayede,  ayrıntılı hastane ve doktor kontrolüne, pahalı laboratuvar testlerine gerek  kalmadan kısa sürede ve çok daha az maliyetle hastalık teşhisinin yapılması  yönünde önemli bir adım atmıştı.