Gazetevatan.com » Yazarlar » Çocukları sanal dünyadan koruma kılavuzu

Çocukları sanal dünyadan koruma kılavuzu

14 Nisan 2018 Cumartesi


 
Türkiye’de internet kullanma yaşı her geçen gün düşüyor. Araştırmalar 2 yaşa kadar indiğini gösterse de çevremizde 6 aylık bebeklerin elinde bile tablet ya da cep telefonu görmek artık sıradanlaştı. Bu sadece ülkemizin değil, tüm dünyanın sorunu aslında. Sorun diyorum çünkü çocuğumuzun elindeki tableti alana kadar çoğu zaman büyük bir mücadele veriyor, çatışma yaşıyoruz. Bu konuda çocuğuna kurallar koyup uygulamayı başaranları gerçekten alkışlamak gerekiyor. Aslında sadece çocuklar değil, gençler ve yetişkinlerin de internet, cep telefonu ve tabletlerle başı dertte. 
 
Bu sorundan yola çıkan Adnan Menderes Üniversitesi Öğretim Üyesi Yard. Doç. Dr. Mehmet Şakiroğlu ve CNN Türk Haber Programları Müdürü Cansel Poyraz hem konu ile araştırmaları kapsayan hem de ebeveynlere çözüm önerileri sunan Kapat-Çocukları Sanal Dünyadan Koruma Kılavuzu adlı kitabı hazırladı. Kitabı incelediğinizde sadece çocukların değil, toplum olarak herkesin nasıl birer “bağımlı” haline geldiğini anlıyorsunuz. 
 
TÜİK verilerine göre Türkiye’deki hanelerin yüzde 96.8’inde cep telefonu veya akıllı telefon, yüzde 80.7’sinde ise internet erişimi bulunuyor. Güncel araştırmalar, 11-15 yaş arası çocukların yüzde  65.1’inin aktif olarak internet kullandığını gösteriyor. 
 
Sosyal medya kullanıcısı olan 13-19 yaş arası gençlerin   yüzde 24’ünün neredeyse sürekli çevrimiçi olduğu görülüyor. 
 
Şakiroğlu ve Poyraz bunu şöyle açıklıyor: “Zihnimiz mutluluğa alıştırıldığında bir canavar gibi onu aramaya başlar. İnternet kötüye kullanımının da temel mekanizması, bizi gündelik hayatın dertlerinden uzaklaştırıp, oluşturduğumuz alternatif dünyada sanal mutluluklar yaşatma kolaycılığıdır. Bir şey ne kadar çekici ve büyüleyiciyse bağımlılık açısından da o kadar risklidir. Bize iyi hissettiren, yargılamayan, ödüllendiren, güvende hissettiren bu teknoloji hele ki ergenlik dönemindeysek iyice çekici algılanır.”  
 
Tableti bir ödül olarak kullanmayın 
 
 Tableti ödül haline getirmek ise en büyük sakıncalardan biri: Çocuğunuza tablet/akıllı telefon kullanma, internette oyun oynama veya sosyal medya kullanma iznini ödevlerini bitirdiği zaman ödül olarak vermeniz, ödev yapma motivasyonundan ziyade çocuk için bu kullanımları pekiştirir. Ödül ya da pekiştirici haline gelen akıllı telefon kullanımı bir süre sonra çocuğun ödül mekanizmasına etkileri nedeniyle bağımlılığa dönebilir ve çocuk o ödülü hep ister hale gelebilir.
 
Çocuğunuzu korumak için
 
Çocuğunuza internet, bilgisayar ve akıllı telefon aldığınızda bu cihazları ve sosyal medya plat- formlarını nasıl kullanmaları gerektiği hakkında onları bilgilendirin ve birlikte bu cihazların kullanımı hakkında detaylı kuralların bir kontratını oluşturun. Örneğin, yemek masasında telefonların bulunmaması.

Koyulan kurallar çocuklara aktarılırken neden leri gayet iyi açıklanmalı ve ikna edilene kadar sürmeli.

Kural ihlallerinde uygulanacak cezaları da bir likte belirleyin

Çocuğunuzun internet yaşına uygun sitelere girdiğinden ve etik olmayan davranışları ya da şiddeti özendiren sitelere erişmediğinden emin olun.

Çocuğunuzun internete erişiminin aileyle paylaşılan ortak alandaki bir bilgisayar üzerinden olmasını sağlayın.

Davranışlarını yakından gözlemleyin. Ruh halinde değişiklik, iletişimde azalma, çalışma isteksizliği ve notlarda düşüş gibi beklenmedik değişimler konusunda tetikte olun.  

Çocuklar hem karakter tasarlayacak hem film çekecek hem de oynayacaklar
 
23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı haftasında, Vadistanbul AVM sanat ve eğlenceyi çocuklar için bir araya getiriyor. Çocukların kendi yaratıcılıklarını birer esere dönüştürdükleri ‘Benim Oyuncak Filmim’ adlı etkinlikte çocuklar hem oyuncak karakterler tasarlıyor, hem film yönetiyor hem de kendi filmlerinde rol alıyor. Etkinlik 21-29 Nisan tarihleri arasında her gün düzenlenecek. Seanslar 13.00-20.00 saatleri arasında her saat başı. ‘Benim Oyuncak Filmim’e 4-9 yaş çocuklar ücretsiz olarak katılabiliyor.