Gazetevatan.com » Yazarlar » Küçük işletmeye de BES zorunlu oldu

Küçük işletmeye de BES zorunlu oldu

15 Temmuz 2018 Pazar


Çalışan sayısı 10’dan fazla 50’den az olan işletmelerde de Bireysel Emeklilik Sistemi (BES), Temmuz ayı itibarıyla devreye girdi. 2.7 milyon çalışanın sisteme sokulması işverenin sorumluluğunda. Bunu yapmayan işverenlere işçi başına 100 lira idari para cezası kesilecek.
 
Hükümetin büyük umutlarla hayata geçirdiği zorunlu Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) hayal kırıklığıyla devam etse de kademeli katılım süreleri geldikçe zorunlu kapsama alınan personel sayısı da artıyor.
6740 sayılı Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu’nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunla kademeli olarak 1.000 ve üzeri işçi çalıştıran işverenler için 
1 Ocak 2017’de yürürlüğe girmiş ve yaklaşık 1 milyon 750 bin kişi BES’e dahil olmuştu. 
Nisan ve Temmuz 2017 dönemlerinde 6.5 milyon işçi ve memur sisteme mecburi giriş yaptı.
Çalışan sayısı 10 ve üzerinde ancak 50’den az olan bir işverene bağlı olarak çalışanlar da 1 Temmuz 2018 tarihinden itibaren sisteme dahil oldular. Yani bu grupla beraber otomatik BES’e 2 milyon 701 bin 698 çalışan daha eklendi.
BES, eski Çalışma Bakanı Faruk Çelik döneminden bu yana gündemde tutulmaktaydı. Faruk Çelik zamanında temeli atılmış, plan projesi yapılmış uygulama yine eski Çalışma Bakanı Mehmet Müezzinoğlu zamanında uygulamaya konulmuştu. 
Ancak mevcut durumda hükümet beklediği verimi BES’ten ne yazık ki alamadı! Konuyla ilgili Ekonomi, Maliye ve Çalışma Bakanlığı ortak çalışmasıyla 7103 sayılı kanunla düzenlemeler yapıldı.
Söz konusu düzenlemelerden ilki, otomatik katılımlı BES kapsamında çalışanların cayma hakkının Bakanlar Kurulu kararıyla 6 aya kadar uzatılabilecek. Diğer önemli düzenleme de otomatik katılımlı bireysel emeklilik sözleşmesi bulunan çalışanın işyerinin değişmesi halinde, yeni iş yerindeki sözleşmeye birikimlerinin aktarılması ve eski sözleşmeye devam edebilme hakkının kaldırılması.
 
Cayma oranı yüzde 56 oldu
 
Her ne kadar BES’e çalışanlar sokulsa da bir süre sonra işçi brüt maaşının yüzde 3’ünün dahi kesilmesini istemediği için vazgeçiyor. Devletin yüzde 25’lik prim desteğine rağmen işçi kısa vadeli düşünerek cayma hakkını kullanıyor. Bu yüzden tüm teşviklere rağmen BES’de cayma oranı yüzde 56’yı bulmuş durumda. Yaklaşık 14 milyon çalışan için BES imkanı getirilirken, şu an sistemde kalan sayısı sadece 
6 milyon 983 bin oldu. Temmuz ayı başında sisteme dahil olan 2.7 milyon yeni kişiden bakalım ne kadarı sistemde kalacak?
Şu ana kadar BES’de biriken para 71.6 milyar lirayı buldu. Sadece devletin yaptığı katkı 10 milyar liraya yaklaştı. 
 
Fonu patron seçecek
 
Otomatik katılımlı BES’te çalışanların sisteme dahil edilmesi, esas olarak işverenlerin sorumluluğunda. 1 Temmuz 2018 tarihi itibarıyla sisteme dahil olabilecek sayı aralığında çalışanı olan işverenler bu yükümlülükleri yerine getirmek zorundalar. İşverenin başlıca sorumlulukları; emeklilik şirketinin seçimi, fonların seçimi ve işçilerin aylık brüt ücretlerinden yüzde 3 katkı payının kesilmesi. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyen işyerlerine her bir işçi için 100 TL idari para cezası uygulanacak. İşçiler sistemden çıkmak istiyorsa mevcut durumda 2 ay içerisinde cayma hakkını kullanabilecek (6 aya kadar çıkarılması bekleniyor).