Meclis'e sunuldu! Binlerce memuru ilgilendiriyor...

AA |  24 Eylül 2019 Salı - 7:56 | Son Güncelleme : 24 09 2019 - 7:56

Gümrük Kanunu'ndaki para cezalarını, gümrük müşavirleri ve yardımcılarının gümrük mevzuatına aykırı hareket ettiği durumlara ilişkin yaptırımları güncelleyen, Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü yönetim kadrosunda olanlar, gümrük muhafaza amir ve memurlarının, diğer kolluk personeline tanınan haklardan yararlanmasını öngören kanun teklifi, TBMM Başkanlığına sunuldu.


Gümrük Kanunu değişiyor. AK Parti milletvekillerince hazırlanan kanun teklifi, Gümrük  Kanunu'nda yenilikler içeriyor. Teklifte, kanunun, "Transit Rejimi Altında Taşınan Eşyaya Uygulanacak  Hükümler" bölümünde de değişiklik yapılıyor. Buna göre, "Türkiye Gümrük Bölgesindeki bir yerden diğer bir yere  transit rejimi hükümleri çerçevesinde nakledilmek üzere gümrüğe sunulan eşya"  ibaresi, "Türkiye Gümrük Bölgesinde bir yerden diğer bir yere transit rejimi  kapsamında taşınarak varış gümrük idaresine sunulan serbest dolaşımda olmayan  eşya" şeklinde değiştiriliyor. Böylece, gümrük idaresine sunulan serbest  dolaşımda olmayan eşya, transit rejimi altında taşınan eşyaya uygulanacak  hükümler kapsamına alınıyor.
 
Gümrük yükümlülüğü doğması durumunda asıl sorumlu, transit rejimine  tabi tutulan eşya ile ilgili olarak gümrük idaresine karşı mali olarak sorumlu  olacak. Gümrük idaresince işlem yapıldığı hallerde, asıl sorumlunun  sorumluluğunun belirlenmesinde fiilin işlenmesinde dahlinin bulunup bulunmadığı  hususu dikkate alınacak.  Serbest dolaşıma sokulacak eşya ve gümrük vergilerinden Savunma  Sanayii Başkanlığı da muaf tutulacak.
 
Tasfiye Edilecek Eşyalara ilişkin bölümde de düzenleme yapılıyor. Buna  göre, eşyaya ait varsa cezalar ile ambarlama ve elleçleme giderleri ve diğer  giderler ile eşyanın döviz cinsinden CIF değerinin yüzde 1’i, bu uygulamadan  ikinci kez yararlanmak istenmesi halinde ise CIF değerinin yüzde 3'ü oranında bir  tutarın ödenmesine bağlı olacak. Başvurunun, eşyanın ihale ilanı yayımlandıktan  veya perakende satış kararı alındıktan sonra ve satışın gerçekleşmesinden önce  yapılması halinde bu taleplerin kabulü söz konusu eşyaya ait varsa cezalar ile  ambarlama ve elleçleme giderleri ve diğer giderler ile eşyanın döviz cinsinden  CIF değerinin yüzde 10’u oranında bir tutarın ödenmesine bağlı olacak. Bunun  dışındaki başvurular kabul edilmeyecek.
 
 1 yıl içinde yapılacak başvurular kabul edilecek
 
Teklif, tasfiyelik hale gelen ve  tasfiye sonucu emanete alınan  tutarların iadesi için eşya sahiplerinin talepte bulunabileceği süreyi  belirliyor. Emanete alınan tutarların iadesi için, sahibine iadesine ilişkin  mahkeme kararının kesinleştiği, diğerlerinde ise emanete alındığı tarihten  itibaren 1 yıl içinde yapılan başvurular kabul edilecek.
Teklifle, gümrük işlemlerinden doğan vergilerin alınabilmesi için  tahakkuk edebilecek verginin yüzde 20 fazlası oranında teminat alınması  uygulamasından vazgeçiliyor. Gümrük mevzuatı uyarınca, gümrük vergilerinin ve  diğer amme alacaklarının ödenmesini sağlamak üzere bir teminat verilmesi gereken  hallerde, bu teminatın söz konusu vergiler ve diğer amme alacakları tutarı kadar  yükümlü veya yükümlü olması muhtemel kişi tarafından verilmesi öngörüyor. Gümrük vergileri ile tahsil edilmiş gecikme faizinin veya gecikme  zammının geri verilmesinde; fazla tahsilat yükümlüden kaynaklanmışsa geri verme  başvurusunun yapıldığı tarihten itibaren hesaplanan faiz ödenecek. Diğer durumlarda ise tahsilat tarihinden geri verme kararının tebliği  tarihine kadar geçen süre için, geri verilecek tutar üzerinden, aynı dönemde  belirlenen tecil faizi oranında hesaplanan faiz ödenecek.
Geri verme kararının tebliğ edildiği tarihten itibaren 3 ay içerisinde  idarece söz konusu kararın uygulanmaması halinde, ilgilinin talebi üzerine,  tebliğ tarihinden ödemenin yapıldığı tarihe kadar geçen süre için kanunda  belirlenen tecil faizi oranında hesaplanan faiz verilecek.Gümrük müşavir yardımcısı olabilmek için gereken şartları arasında  güveni kötüye kullanma, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, suçtan  kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, terörün finansmanı, Terörle Mücadele  Kanunu kapsamı suçlar ile örgütlü suçlardan hüküm giymeme şartı aranacak.
 
Kanun  teklifine göre, ithalatının yasaklandığı tespiti halinde, varsa eşyanın fark  gümrük vergilerinin alınmasının yanı sıra gümrüklenmiş değerinin 4 katı idari  para cezası uygulanacak.Gümrük vergilerine ilişkin idari yaptırım kararları ve bu kararlara  yönelik itirazlar hakkında da Gümrük Kanunu'nda yer alan ceza ve itiraz hükümleri  geçerli olacak.  Mülkiyetinin kamuya geçirilmesine karar verilen eşyanın bulunamaması  halinde kaim değer olarak eşyanın gümrüklenmiş değerinin kamuya geçirilmesine  karar verilecek. Gümrük idaresi tarafından yükümlüye yazıyla yanlış bilgi verilmişse  idari para cezası ve faiz uygulanmayacak.
 
 
Geçici ithalat rejimi hükümlerine tabi eşyaya ilişkin beyan ile  muayene ve denetleme veya teslimden sonra yapılan kontrollerde farklılıkların  tespiti durumunda vergi farkının yarısı tutarında idari para cezası verilecek.  Aykırılıkların gümrük idaresince tespit edilmesinden önce beyan sahibince  bildirilmesi durumunda, hesaplanacak cezaların oranı yüzde 15'ten 10'a  indirilecek.  İthalinin yasaklanmış olduğunun tespiti halinde, varsa eşyanın fark  gümrük vergilerinin alınmasının yanı sıra gümrüklenmiş değerinin 4 katı idari  para cezası verilecek.
 
Eşyanın ithali, belli kuruluşların vereceği ve gümrük idaresine ibrazı  veya beyanı zorunlu olan lisans, izin, uygunluk belgesi veya bu belgeler yerine  geçen bilgiye bağlı olmasına rağmen, eşya belge veya bilgiye tabi değilmiş veya  belge/bilgi alınmış gibi beyanda bulunulduğunun tespit edilmesi halinde varsa  eşyanın fark gümrük vergilerinin alınmasının yanı sıra gümrüklenmiş değerinin 2  katı idari para cezası kesilecek.
 
Ticaret Bakanlığınca belirlenecek süre içerisinde söz konusu eşyanın,  ithalinin uygun bulunduğuna ilişkin belge veya bilginin düzenlenmesi veya ilgili  kurum/kuruluş tarafından gerçekleştirilen denetimin olumlu sonuçlandığının  bildirilmesi halinde usulsüzlük cezası uygulanacak.
 
Üçüncü ülkeye transit edilecek
  
Teklifle eşyanın ihracı, belli kuruluşların vereceği ve gümrük  idaresine ibrazı veya beyanı zorunlu olan lisans, izin, uygunluk belgesi veya bu  belgeler yerine geçen bilgiye bağlı olmasına rağmen eşya belge veya bilgiye tabi  değilmiş ya da belge veya bilgi alınmış gibi beyanda bulunulduğunun tespit  edilmesi halinde, eşyanın gümrüklenmiş değeri kadar uygulanan idari para cezası  tutarı, gümrüklenmiş değerinin onda birine düşürülüyor.
Bakanlıkça belirlenecek süre içerisinde söz konusu eşyanın, ihracının  uygun bulunduğuna ilişkin belge veya bilginin düzenlenmesi veya ilgili  kurum/kuruluş tarafından gerçekleştirilen denetimin olumlu sonuçlandığının  bildirilmesi halinde usulsüzlük cezası verilecek. İthalinin yasaklanmış olduğu tespit edilen eşya, yükümlü talebi  doğrultusunda 30 gün içinde mahrece iade veya ilgili kurum/kuruluşun uygun  görüşüyle doğrudan üçüncü ülkeye transit edilecek. Bu süre içerisinde mahrece  iade veya üçüncü ülkeye transit edilmeyen eşya, ihraç kaydıyla satış veya  masrafları sahibince karşılanmak koşuluyla imha suretiyle tasfiye edilmek üzere  bulunduğu gümrük idaresine terk edilecek. İthali lisansa, şarta, izne, kısıntıya veya belli kuruluşların  vereceği uygunluk veya yeterlilik belgesine tabi olduğu halde uygunluk ve  yeterlilik belgesine tabi değilmiş veya belge alınmış gibi beyan edildiği tespit  edilen eşya, yükümlü talebi doğrultusunda mahrecine iade, ilgili kurum ya da  kuruluşun uygun görüşü ile doğrudan ya da serbest bölge üzerinden üçüncü ülkeye  transit veya ihraç kaydıyla satış ya da masrafları sahibince karşılanmak  koşuluyla imha suretiyle tasfiye edilmek üzere bulunduğu gümrük idaresine  bırakılacak.
 
Teslimden sonra kontrol sonucunda uygunsuzluğu tespit edilen ancak  bulunamayan eşyanın gümrüklenmiş değeri kamuya geçirilecek.
 
 Farklı çıkan eşya için fiilin niteliğine göre idari para cezası
 
Kanun teklifiyle Türkiye Gümrük Bölgesine getirilen ve varış gümrük  idaresine karayolu ile sevk edilmek üzere transit rejimine konu edilen serbest  dolaşımda olmayan eşyanın, yapılan kontrol veya muayene sonucunda, beyan  edilenden belirgin bir şekilde farklı cinste olduğunun tespiti halinde fiilin  niteliğine göre işlem yapılacak. Buna göre;
Farklı çıkan eşyanın gümrük vergileri toplamının beyan edilen  eşyanın gümrük vergileri toplamından fazla olması durumunda, farklı çıkan eşyaya  ilişkin gümrük vergilerinin 2 katı idari para cezası verilecek.
 
Farklı çıkan eşyanın beyan edilen eşyadan farklı şekilde, ithalinin  lisansa, şarta, izne, kısıntıya veya belli kuruluşların vereceği uygunluk veya  yeterlilik belgesine tabi olması durumunda farklı çıkan eşyanın gümrüklenmiş  değerinin 2 katı kadar idari para cezası kesilecek.
Beyana göre eksik olduğunun tespit edilmesi halinde eksik çıkan  eşyaya ilişkin gümrük vergilerinin alınmasının yanı sıra eşyanın gümrük  vergilerinin iki katı idari para cezası uygulanacak.
 
Beyana göre fazla olduğunun tespit edilmesi halinde, fazla çıkan  eşyanın gümrük vergileri kadar idari para cezası verilecek ve fazla çıkan eşya  tasfiyeye tabi tutulacak. Teklife göre, antrepo beyannamesinde beyan edilenden belirgin bir  şekilde farklı çıkan eşyanın  gümrük vergileri toplamının beyan edilen eşyanın  gümrük vergileri toplamından fazla olması durumunda söz konusu eşyaya ilişkin  gümrük vergilerinin 2 katı; farklı çıkan eşyanın beyan edilen eşyadan farklı  şekilde, ithalinin lisansa, şarta, izne, kısıntıya veya belli kuruluşların  vereceği uygunluk veya yeterlilik belgesine tabi olması durumunda eşyanın  gümrüklenmiş değerinin 2 katı idari para cezası verilecek.
 
İthal edilen özel kullanıma mahsus taşıtlar
 
Düzenlemeye göre, dahilinde işleme rejimi, gümrük kontrolü altında  işleme rejimi ile geçici ithalat rejimine ilişkin hükümlerin ihlali halinde,  eşyanın gümrüklenmiş değerinin iki katı idari para cezası hükmolunacak.Tam muafiyet suretiyle geçici olarak ithal edilen özel kullanıma  mahsus taşıtlara ilişkin rejim ihlallerinde, gümrük vergileri tutarının dörtte  biri kadar idari para cezası verilecek. Dahilde işleme rejimi ve gümrük kontrolü altında işleme rejimine  ilişkin hükümler ihlal edilmekle birlikte, rejim kapsamı ithal eşyasının işleme  faaliyetindeki hali veya işlem görmüş ürün hali de dahil olmak üzere, gümrük  gözetiminden mevzuata aykırı olarak çıkarılmamış olduğunun tespiti halinde, ithal  eşyasının gümrük vergileri ile ilgili rejime ilişkin beyannamenin tescil  tarihinden tespitin yapıldığı tarihe kadar geçen süre için Amme Alacaklarının  Tahsil Usulü Hakkında Kanunu'na göre tespit edilen gecikme zammı oranında faizin  toplamı kadar idari para cezası uygulanacak.
 
 Tam muafiyet suretiyle geçici olarak ithal edilen özel kullanıma  mahsus taşıtlar hariç geçici ithalat rejimi kapsamında ithal edilen eşyanın  süresi içerisinde gümrükçe onaylanmış başka bir işlem veya kullanıma tabi  tutulmaması durumunda gümrük vergileri ile rejime ilişkin beyannamenin tescil  tarihinden tespitin yapıldığı tarihe kadar geçen süre için Amme Alacaklarının  Tahsil Usulü Hakkında Kanunu'na göre tespit edilen gecikme zammı oranında faizin  toplamı kadar idari para cezası verilecek. Bu eşyaların, yapılacak tebligat tarihinden itibaren 60 gün içinde  gümrükçe onaylanmış başka bir işlem veya kullanıma tabi tutulmaması halinde,  ayrıca gümrük vergileri tutarında idari para cezası verilecek. Gümrük işlemleriyle doğrudan veya dolaylı olarak ilgili bulunan  kişilerin, yazılı olarak talep edilen bilgi ve belgeler ile 5 yıl süreyle  saklanması gereken belgeleri gümrük kontrolü sırasında ibraz etmemesi durumunda  usulsüzlük cezasının 8 katı uygulanacak.
 
 Uzlaşma talebi
 
 Gümrük idarelerince düzenlenen ek tahakkuk ve ceza kararı muhteviyatı  alacaklar için yükümlü veya ceza muhatabı tarafından uzlaşma başvurusu  yapılabilecek. Uzlaşmanın kapsamına; beyan ile gümrük idaresi tarafından yapılan  tespit sonucunda belirlenen farklılıklara ilişkin tebliğ edilen gümrük vergileri  alacakları, gümrük idaresi tarafından tespit edilmesinden önce beyan sahibi  tarafından bildirilen farklılıklara ilişkin tebliğ edilen gümrük vergileri  alacakları ile Gümrük Kanunu ve ilgili diğer kanunlar uyarınca gümrük idaresi  tarafından düzenlenen idari para cezaları girecek. Uzlaşma talebi, henüz itiraz başvurusu yapılmamış veya  sonuçlandırılmamış gümrük vergileri ve idari para cezaları için, tebliğ  tarihinden itibaren 15 gün içinde yapılacak.
 
Uzlaşma talebinde bulunulması halinde, itiraz veya dava açma süresi  duracak. Uzlaşmanın vaki olmaması veya temin edilememesi halinde süre kaldığı  yerden işlemeye başlayacak. Sürenin bitimine beş günden az kalmış olması halinde  süre beş güne tamamlanacak. Uzlaşmanın vaki olmaması veya temin edilememesi  halinde yeniden uzlaşma talebinde bulunulamayacak. Uzlaşma talepleri, gümrük uzlaşma komisyonları tarafından  değerlendirilecek. Gümrük uzlaşma komisyonlarının kurulması, çalışması ile  yapılacak işlemlere ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle düzenlenecek. Komisyonun  çalışmaları gizli, uzlaşma tutanakları kesin olup gereği idarece derhal yerine  getirilecek.
 
Vergi yükümlüsü veya ceza muhatabı, üzerinde uzlaşılan ve tutanakla  tespit olunan hususlar hakkında dava açamayacak ve hiçbir mercie şikayette  bulunamayacak.  Uzlaşılan gümrük vergileri ve cezalar, uzlaşma tutanağının tebliğinden  itibaren bir ay içinde ödenecek. Uzlaşılan vergilere ilişkin gümrük  yükümlülüğünün başladığı tarihten uzlaşma tutanağının imzalandığı tarihe kadar  geçen süre için Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre  belirlenen gecikme zammı oranında gecikme faizi uygulanacak. Uzlaşmanın vaki  olmaması veya temin edilememesi halinde, genel hükümlere göre işlem yapılacak.
 
Teklife göre, Gümrük Kanunu ve gümrüklerde uygulanan mevzuat  hükümlerine aykırı hareketleri görülen gümrük müşavirleri ile gümrük müşavir  yardımcılarının izin belgeleri Ticaret Bakanlığı müfettişleri ve gümrük ve dış  ticaret bölge müdürleri tarafından gerek görülmesi halinde tedbir mahiyetinde en  fazla 6 ay süre ile geçici olarak alınarak, gümrüklerde iş takip etmelerine izin  verilmeyecek.  Bu durum, gerekçesiyle birlikte izin belgesinin alınmasını izleyen  günde Ticaret Bakanlığına bildirilecek. Bu şekilde izin belgeleri alınanlar  hakkında geçici mesleki faaliyetten alıkoyma cezası verilmesi halinde, tedbir  mahiyetinde izin belgelerinin alındığı süre verilen cezadan mahsup edilecek.
Terörle Mücadele Kanunu kapsamında haklarında kovuşturma  başlatılanların izin belgeleri kovuşturma sonuçlanıncaya kadar tedbiren geri  alınacak. Teklifle,  zati silah müessesesinden yararlanan Gümrükler Muhafaza  Genel Müdürlüğünde genel müdür, genel müdür yardımcısı, daire başkanı ile merkez  ve taşra teşkilatında görevli kaçakçılık ve istihbarat müdürü, bölge amiri, kısım  amiri ve gümrük muhafaza memuru unvanlı personelin uhdesindeki zati silahı  emeklilikte de bulundurabilmesine imkan tanınacak.