Hakaret davası nasıl açılır?

13 Mart 2020 Cuma - 9:40 | Son Güncelleme : 13 03 2020 - 11:45

Cumhuriyet Savcısı yürüteceği soruşturma ve toplayacağı delillerle şikâyete konu eylemin suç oluşturduğu kanaatine varırsa, iddianamesini hazırlayacak ve hazırladığı iddianamenin gönderildiği mahkemece kabulü aşamasının tamamlanmasından sonra hakaret suçuna ilişkin ceza davası açılır. “Hakaret davası nasıl açılır?”, “Hangi cümleler, hakaret sayılır?”, “Dava açmak için delil gerekir mi? sorularına yanıt arayan insanlar, hukuki olarak detaylı bilgiye ulaşmak istiyor.


Hakaret davaları sık sık karşılaşılan bir dava türü. Bu yüzden insanlar, hakaret davasının nasıl açılacağını merak ediyor. Konuyla ilgili olarak “Konusu hakaret içerikli dava; ister ceza, isterse tazminat olarak görülsün her dava gibi hakarete maruz kalan kişinin mağduriyetini delillendirmesi gerekmektedir.” şeklinde konuşan Avukat Ahmet Fatih Mete, “Bu gibi davalarda delil olarak tanık anlatımları kabul edileceği gibi hukuka uygun şekilde elde edilen görüntü ve ses kayıtları ile SMS veya sosyal medya kayıtları da hakareti ispat için mahkemelere sunulması gereken delillerdir. Aksi halde ceza davası beraat, hukuk davası ise red ile sonuçlanabilecektir.” dedi. Avukat Mete, konuşmasının devamında şunları dile getirdi:
 
 
TCK 125. MADDE AÇIKLIYOR
 
“Hakaret, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun Özel Hükümler başlıklı ikinci kitabının, Kişilere Karşı İşlenen Suçların tanımlandığı ikinci kısmının Şerefe Karşı Suçlar başlığı altında toplanan sekizinci bölümünde TCK 125. maddesi olarak karşımıza çıkmaktadır. TCK 125. Maddesi uyarınca; “Bir kimseye onur şeref ve saygınlığı rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi…” demek suretiyle hakaretin ne şekilde gerçekleşebileceğini ve en önemlisi de kanunun hangi eylemi hakaret sayacağını açıklamaktadır.
 
Hakaret davasına konu olan ve şerefe karşı suçlar başlığı altında tanımlanan şekilde kanunun suç saydığı sözlü veya yazılı, eylem veya eylemlere maruz kalan kişinin, altı ay içerisinde suçun işlendiği yer Cumhuriyet Başsavcılığı’na olayı anlatan bir şikâyet dilekçesiyle müracaatı ile soruşturma başlatılır. 
 
CUMHURİYET SAVCISI’NIN ONAYI OLMADAN DAVA AÇILMAZ
 
Cumhuriyet Savcısı yürüteceği soruşturma ve toplayacağı delillerle şikâyete konu eylemin suç oluşturduğu kanaatine varırsa, iddianamesini hazırlayacak ve hazırladığı iddianamenin gönderildiği mahkemece kabulü aşamasının tamamlanmasından sonra hakaret suçuna ilişkin ceza davası açılmış olacaktır. Burada dikkat edilmesi gereken husus, yukarıda açıkladığımız üzere hukuk davalarında olduğu gibi kişi kendi beyan ve anlatımlarını içerir bir dilekçeyi resmi dosya olarak isimlendirdiğimiz pembe renkli dosyaya koyup mahkeme tevzii bürosuna teslim etmekle hakaret davası açılamamaktadır.
 
Toplum içerisinde çok kere yanlış bir anlatım olan “falan kişiye karşı bugün hakaret davası açtım” şeklindeki bir anlatım doğru değildir. Zira ilgili durum ceza hukukunun alanına girmekte ve hukuk davalarındaki gibi kişilerin istekleri doğrultusunda mahkemeye sundukları bir dilekçe ile hakaret davası açılamamakta olup, müşteki şikayetle yetinecek ancak ve ancak Cumhuriyet Savcısı’nın şikâyetin dava açılmasına değer nitelikte olduğunu tespit etmesiyle birlikte ceza mahkemelerinde bir hakaret davasının görüleceğinden söz edilebilecektir. Bu bir süreç olup, şikâyet içerikli dilekçe ile dava açılamamakta ancak yapılan şikâyet belirli bir soruşturmanın tamamlanmasından sonra kovuşturmaya değer görülürse dava açılabilmektedir.
 
MAĞDURİYETİN DELİLLENDİRİLMESİ GEREKİYOR
 
Buraya kadar anlatılanlar hakaret suçunun ceza davası için geçirilen aşamaları olup, hakaret içerikli eyleme maruz kalan kişi, yani suçun mağduru aynı zamanda bir de hukuk mahkemelerinde tazminat davası da açabilecektir. Burada da dikkat edilmesi gereken husus, tazminat davası için öngörülen hak düşüm ve zamanaşımı sürelerinin geçirilmeden, mağduriyeti karşılayacağına inanılan, ancak her iki tarafın da sosyal ve ekonomik durumu göz önüne alınarak makul ölçüde kararlaştırılacak bir tazminat miktarının tayin edilerek yine aynı şekilde olayı anlatır bir dilekçe ile görevli ve yetkili hukuk mahkemesine müracaat ile dava süreci başlatılacaktır.
 
Konusu hakaret içerikli dava; ister ceza, isterse tazminat olarak görülsün her dava gibi hakarete maruz kalan kişinin mağduriyetini delillendirmesi gerekmektedir. Bu gibi davalarda delil olarak tanık anlatımları kabul edileceği gibi hukuka uygun şekilde elde edilen görüntü ve ses kayıtları ile SMS veya sosyal medya kayıtları da hakareti ispat için mahkemelere sunulması gereken delillerdir. Aksi halde ceza davası beraat, hukuk davası ise red ile sonuçlanabilecektir.