93 Harbi şehitlerinin mezarlığı bulundu...

24 Ağustos 2018 Cuma - 2:30 | Son Güncelleme : 24 08 2018 - 2:30

1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı (93 Harbi) döneminde şehit olan Türk esirlerin defnedildiği mezarlık, Rusya’nın kuzeybatısındaki Pskov bölgesinde bulundu


Rusya’daki sivil toplum kuruluşu ‘Gubernskiy Desant’ yöneticisi Oleg Konstantinov, Rus basınına yaptığı açıklamada arama, 3 yıldır aranan Türk mezarlığının bulunduğunu duyurdu. Sputnik’te yer alan habere göre, Konstantinov, bu yaz bulunan kalıntılarla ilgili resmi teyit aldıklarını aktardı. Mezarlığın bulunduğu bölge, Rusya’nın Estonya ve Letonya sınırlarına yakın Pskov bölgesindeki Starıye Burıygi köyü yakınlarında. 
 
150 Türk yollanmış
 
Konstantinov şunları söyledi: Kalıntılar bir taş ocağında bulunuyor, bazı kemikler toprağın üzerinde, saçılmış birçok kemik bulduk. Pskov bölgesi arşiv ve müze görevlilerinin sayesinde savaşın olduğu 1878’de Porhov’a esir düşen 150 Türkün yollandığı konusunda yazılı belgelere ulaştık. Nasıl gönderildiklerini, nerede yaşadıklarını, kaçar kişi olarak konakladıklarını, nasıl tifoya yakalandıklarını anlatan belgeler bulduk, belgeleri bu yıl bulduk.
 
Arama ekiplerinin yerel halkın anılarını da bulduklarını söyleyen Konstantinov, “Arşivlerde yerel polis şefinin oğlunun anılarına rastladık, kum yığıntılarının olduğu bölgede Türk-Rus savaşı dönemine ait unutulmuş ve çok kötü durumda olan bir Türk mezarının bulunduğu belirtilmişti. Defnedilen kişilerin Müslüman olduklarını anlayınca Kafkasya diasporalarına ulaştık, onlar buraya geldi, dua etti, Kuran okudu” diye konuştu.
 
Yeniden defin yapılacak
 
Sivil toplum kuruluşunun üyeleri bu yaz Türk Konsolosluğu’na ulaşarak Türkiye’nin Saint Petersburg Başkonsolosu Yunus Belet’e bulunan defin konusunda bilgi verdi. Konstantinov, “Kendisiyle 3 saat sohbet ettik, o yardım önerdi ve Türk tarafının bulunan kalıntıların yeniden yapılacak cenaze törenine katılacağını teyit etti. Yeniden defnetme konusu Rusya’da daha önce hiç gündeme gelmemişti, biz bu konuda ilkiz. Yunus Belet, kuzeybatı Rusya müftüsüyle birlikte Pskov bölgesine bizzat geleceğini belirtti” diye konuştu.
 
Anıt mezar yapılacak
 
Yeniden defin törenini sonbaharda yapılması planlandığını söyleyen Konstantinov, Başkonsolos Belet’in arama ekiplerine bir teşekkür mektubu gönderdiğini ve mektupta ‘ülkesinin yetkili makamlarını acil olarak bilgilendireceğini’ belirttiğini aktardı. Türk askerlerinin defnedildiği yerde anıt mezarın yapılacağını belirten Konstantinov, ayrıca Türk diplomatların, şehit olan askerlerin isimlerine de ulaşmak için Türkiye’deki ilgili mercilere ve Rusya Savunma Bakanlığı’na başvuruda bulunacaklarını ifade etti. Bu bölgede defnedilen askerlerin kesin sayısının belli olmadığını söyleyen Konstantinov, mezarlığın boyutlarına bakıldığında burada 30’un üzerinde asker cenazesinin bulunabileceğini de sözlerine ekledi.
 
Osmanlı’nın ağır yenilgisi
 
1877 yılında Osmanlı padişahı II. Abdülhamit ve Rus çarı II. Alexander döneminde yapılan Osmanlı-Rus Savaşı, Hicri takvime göre 1293 yılına denk geldiğinden 93 Harbi olarak anılıyor. Savaş Osmanlı Devleti’nin hem batı sınırındaki Tuna (Balkan) Cephesi’nde, hem de doğu sınırındaki Kafkas Cephesi’nde gerçekleşti. Savaşa hazırlıksız yakalanan Osmanlı Devleti, çok ağır bir yenilgi aldı. Batıdaki Osmanlı savunma hatlarını kıran Rus orduları İstanbul’un eşiğine (Yeşilköy) kadar ilerlemişti. Bunun sonucunda Osmanlı Devleti Ayastefanos Antlaşmasını imzalamak zorunda kalmıştır. 1878’de imzalanan Ayastefanos Antlaşmasının şartları şöyleydi: Osmanlı Devleti’ne bağlı bir Bulgaristan Prensliği kurulacak, Prensliğin sınırları Tuna’dan Ege’ye, Trakya’dan Arnavutluk’a uzanacaktı. Bosna-Hersek’e iç işlerinde bağımsızlık verilecek, Sırbistan, Karadağ ve Romanya tam bağımsızlık kazanacak ve sınırları genişletilecek. Kars, Ardahan, Batum ve Doğu Beyazıt Rusya’ya verilecek.

ETİKETLER